WordPress plaginidagi jiddiy zaiflik: 100 mingdan ortiq sayt to‘liq egallab olinishi xavfi ostida

So‘nggi paytlarda WordPress ekotizimida aniqlanayotgan xavfsizlik nuqsonlari veb-sayt egalari va kiberxavfsizlik mutaxassislarini jiddiy hushyorlikka chorlamoqda. Ana shunday tahdidli holatlardan biri Advanced Custom Fields: Extended (ACF Extended) nomli mashhur WordPress plagini bilan bog‘liq bo‘lib, u 100 mingdan ortiq faol saytni to‘liq nazoratdan chiqib ketish xavfi ostida qoldirdi.

Mazkur zaiflik CVE-2025-14533 identifikatori ostida ro‘yxatga olingan bo‘lib, 9.8 ballik (Critical) CVSS bahosi bilan baholanmoqda. Bu esa muammo nihoyatda xavfli ekanini va uni zudlik bilan bartaraf etish zarurligini anglatadi.

Zaiflikning mohiyati

Advanced Custom Fields: Extended plagini WordPress sayt egalari orasida foydalanuvchi ro‘yxatdan o‘tishi, profilini tahrirlashi va turli shakllar (formalar) orqali ma’lumot kiritishni qulaylashtirgani sababli keng tarqalgan. Biroq aynan shu moslashuvchanlik xavfsizlik nuqtayi nazaridan jiddiy xatoga olib kelgan.

Zaiflik shundan iboratki, plaginning 0.9.2.1 va undan avvalgi versiyalarida foydalanuvchi yaratish uchun mo‘ljallangan ommaviy (public) forma mavjud bo‘lsa va unda foydalanuvchi roli (user role) maydoni xaritalangan bo‘lsa, tizim bu rolni yetarli darajada tekshirmaydi. Natijada, hech qanday autentifikatsiyasiz hujumchi oddiy HTTP so‘rov orqali o‘zini administrator sifatida ro‘yxatdan o‘tkaza oladi.

Oddiy sharoitda bunday formalar orqali faqatgina “subscriber” (oddiy foydalanuvchi) kabi cheklangan rollar berilishi kerak. Ammo ushbu zaiflik tufayli tashqi ko‘rinishda cheklov mavjud bo‘lsa ham, server tomonida bu cheklov e’tiborga olinmaydi.

Hujum qanday amalga oshiriladi?

Muammoning markazida plaginning foydalanuvchi yaratish jarayonida ishlatiladigan insert_user() funksiyasi turadi. Ushbu funksiya forma orqali yuborilgan barcha qiymatlarni, jumladan foydalanuvchi rolini ham hech qanday filtr yoki tekshiruvsiz WordPress’ning wp_insert_user() funksiyasiga uzatadi.

Natijada hujumchi forma yuborish vaqtida “administrator” rolini qo‘lda belgilab yuboradi va tizim buni haqiqiy deb qabul qiladi. Eng xavfli tomoni shundaki:

  • mavjud akkaunt talab etilmaydi;
  • parolni taxmin qilish yoki ijtimoiy muhandislik kerak emas;
  • faqat ochiq forma mavjud bo‘lishining o‘zi yetarli.

Oqibatlari

Administrator huquqiga ega bo‘lgan hujumchi sayt ustidan to‘liq nazoratni qo‘lga kiritadi. Jumladan, u:

  • zararli plagin yoki mavzularni o‘rnatishi;
  • yashirin backdoorlar joylashtirishi;
  • sayt tashrif buyuruvchilarini fishing yoki zararli sahifalarga yo‘naltirishi;
  • SEO spam yoki reklama yuklamalarini qo‘shishi;
  • qo‘shimcha administrator akkauntlar yaratib, doimiy kirishni ta’minlashi mumkin.

Bu holat nafaqat sayt egasining obro‘siga, balki foydalanuvchilarning xavfsizligiga ham bevosita tahdid soladi.

Tuzatish va himoya choralari

Zaiflik oshkor qilinganidan so‘ng, ishlab chiquvchi tomonidan 0.9.2.2-versiya chiqarilib, muammo bartaraf etildi. Shuningdek, Wordfence kabi xavfsizlik xizmatlari ushbu ekspluatatsiya urinishlarini firewall darajasida bloklash choralarini ko‘rgan.

Biroq faqatgina himoya devoriga tayanib qolgan va plaginlarini yangilamagan saytlar hanuzgacha hujumchilar uchun oson nishon bo‘lib qolmoqda.

Tavsiyalar

Sayt xavfsizligini ta’minlash uchun quyidagi choralarni ko‘rish muhim:

  • ACF Extended plaginini zudlik bilan 0.9.2.2 yoki undan yuqori versiyaga yangilash;
  • Ommaviy foydalanuvchi ro‘yxatdan o‘tish formalari mavjudligini tekshirish;
  • Foydalanuvchi rollari bilan bog‘liq maydonlarni imkon qadar cheklash yoki olib tashlash;
  • Web Application Firewall (WAF) dan foydalanish;
  • Doimiy xavfsizlik auditlarini amalga oshirish.

CVE-2025-14533 zaifligi WordPress muhitida kichik konfiguratsion xatoliklar ham qanchalik katta xavf tug‘dirishini yaqqol namoyon etdi. Bitta ochiq forma va yetarli darajada tekshirilmagan foydalanuvchi roli butun saytning qulashiga olib kelishi mumkin.

Shu bois, har bir sayt egasi va administrator xavfsizlik masalasiga ikkinchi darajali vazifa sifatida emas, balki ustuvor yo‘nalish sifatida yondashishi zarur. Chunki kiberxavfsizlik — bu tanlov emas, balki majburiyatdir.